Op de informatiemarkt vroegen we ouderen: eenzaamheid, wat doe jij eraan?

Op zaterdag 5 maart was ik in Wolvega op de informatiemarkt ToekomstWonen.Nu. Een goed voorbeeld van een gelegenheid om het over eenzaamheid te hebben.

Door Willie Oldengarm

Bijna duizend senioren konden kennismaken met allerlei diensten op het terrein van wonen, zorg, welzijn, veiligheid, beweging, technologie en domotica. Over eenzaamheid ging het twee keer. Met Timpaan Welzijn hebben we ons aangesloten bij de landelijke winteractie Eenzaamheid. Wat doe jij eraan? van Coalitie Erbij. Ook kwam eenzaamheid ter sprake bij mijn workshop Prettig ouder worden in je eigen dorp.

Actie tegen eenzaamheid

De actieperiode van de landelijke actie was eigenlijk al half februari voorbij, maar de actie paste heel goed bij deze gelegenheid, en bovendien was het ook 5 maart nog winter. Eigenlijk vind ik het jammer dat de actiematerialen een winters tintje hebben, want de actie is goed vaker lokaal in te zetten. 

Bezoekers kregen de gelegenheid op te schrijven wat te doen tegen eenzaamheid. Er werden die dag behoorlijk wat tips verzameld. Het netwerk tegen dementie Tinz deed spontaan mee. Timpaan Welzijn gaat alle tips nog op een rijtje zetten en publiceert daarna de uitkomsten.

De 3 G´s: Geschikt wonen, Garantie op zorg en Gezelligheid

In de workshop Prettig ouder worden in je eigen dorp die ik met een collega verzorgde, kwam de vraag ‘Eenzaamheid, wat doe jij eraan?’ ook aan bod, maar dan met de insteek: prettig ouder worden. We vertelden de deelnemers dat uit onderzoek naar voren is gekomen dat er sprake is van de zogenaamde drie G´s die bijdragen aan het prettig wonen: Geschikt wonen (dat is inclusief de woonomgeving), Garantie op zorg en Gezelligheid. En dat met name het hebben van de gezelligheid of het hebben van betekenisvolle contacten de belangrijkste van de drie factoren is die bijdraagt aan prettig wonen.

In dat kader van ‘Gezelligheid’ gingen we in gesprek met elkaar over de vraag wat de beste remedie is tegen eenzaamheid. Ik haalde een mooi interview met professor Theo van van Tilburg in de Telegraaf aan die daarin als belangrijkst advies zegt:

“Op tijd zorgen dat je een gevarieerd sociaal netwerk hebt. Dus niet alleen maar mensen van je eigen leeftijd. Wezenlijke gesprekken kunnen hebben met gelijkgestemden, daar gaat het om. Als je zo’n netwerk op je tachtigste niet hebt, is het heel moeilijk, zo niet onmogelijk, het alsnog te gaan vormen” (Telegraaf van 27 februari 2016)

De mensen droegen zelf allerlei oplossingen aan. Zo noemde men het doen van vrijwilligerswerk, het organiseren van laagdrempelige ontmoetingsactiviteiten in de dorpen of het samen koken. Maar het allerbelangrijkste vond men dat mensen er uiteindelijk zelf iets aan moeten doen. En degene die daar wat moeite mee heeft, zou daar hulp bij moeten krijgen. 

Een geweldige informatiemarkt

ToekomstWonen.nu is een initiatief van de verenigingen van Plaatselijk Belang van de Friese dorpen De Hoeve, Oldeholtpade, Nijeholtpade, Oosterstreek en Zandhuizen. De organisatie draaide volledig op vrijwilligers. Drijvende kracht achter de organisatie is Trijntje Köhler. Ik heb jarenlang met haar samengewerkt toen zij nog als beleidsmedewerker woonservicegebieden bij de gemeente Opsterland werkte. Zij is nu gepensioneerd maar nog steeds gepassioneerd. 

Interessant is dat de gemeente Weststellingwerf alle 60-plussers persoonlijk heeft uitgenodigd met als doel ze (vroegtijdig) na te laten denken welke acties ze kunnen ondernemen om zo lang mogelijk veilig en comfortabel te kunnen blijven wonen. Er waren meer dan veertig instellingen en bedrijven en er werden negen lezingen en workshops verzorgd. Een succes!

Willie Oldengarm,
sociaal gerontoloog/projectleider Timpaan Welzijn en kartrekker koploperplaats Opsterland

Lees meer